لطف الله هنرفر

228

اصفهان ( فارسى )

خط الرأس كوه كاركنان به عرض 60 متر و به طول 300 متر فرورفته بود . اقدام اساسى راجع به ادامهء كار حفر تونل كوهرنگ در سال 1327 شمسى شروع و در سال 1332 تونل مزبور افتتاح گرديد و آب كوهرنگ به زاينده‌رود پيوست . مشخصات تونل و سد كوهرنگ - در حدود پانصد متر پايين‌تر از برش دورهء شاه عباس در محلى كه آب رودخانهء شيخ على خان و كوهرنگ اتصال مىيابند ، در عرض مسير رودخانه به منظور انحراف آب از مسير طبيعى خود به طرف تونل ، سدى ساخته شده است . اين سد به ارتفاع 8 متر و عرض 24 متر در پايين و ارتفاع 54 متر و عرض 34 متر در بالا از بتون و سنگ ساخته شده . طول تونل 2840 متر و ديوارهاى آن به قطر 20 تا 50 سانتيمتر از بتون مسلح ساخته شده ، مدخل تونل به وسيلهء دريچهء آهنى باز و بسته مىشود ، به‌طورىكه جريان آب در تونل اختيارى است . مخرج تونل با كف درهء رودخانهء چلگرد ، كه به زاينده‌رود مىپيوندد ، تقريبا شصت متر اختلاف دارد و اين شصت متر تشكيل آبشارى مىدهد كه از ريزش آب آن مىتوان تا حدود پنج هزار كيلووات برق تهيه نمود . مقدار آب الحاقى - مقدار آبى كه تونل كوهرنگ قادر است رد كند ، بين 30 تا 35 متر مكعب در ثانيه است و در صورتى كه مقدار آب جارى 33 متر مكعب در ثانيه باشد ، چون هر متر مكعب هزار ليتر است و هر 15 ليتر يك سنگ ، بنابراين در حدود 2200 سنگ حداكثر آبى است كه از تونل خارج مىشود . اين مقدار آب از اول فروردين تا پانزدهم خرداد موجود مىباشد و چون خرداد موقع ذوب برف‌هاى كوه‌هاى آن ناحيه است ، در اين فصل مقدار آب كوهرنگ از دو برابر اين مقدار هم بيشتر مىباشد . حد متوسط حداقل آبى كه از تونل كوهرنگ به زاينده‌رود اضافه مىشود ، هيچ وقت كمتر از 10 متر مكعب در ثانيه نيست . به موجب آمارى كه تاكنون از اندازه‌گيرى آب كوهرنگ و زاينده‌رود به دست داده شده ، مقدار آب كوهرنگ كمتر از زاينده‌رود نبوده است . ( باستثناء مواقع